Skip to main content

Siêu Âm Vú: Quy Trình, Ý Nghĩa Và Lưu Ý Quan Trọng

5/5 (1)
Cập nhật lần cuối: 20/04/2026
Tác giả: Bệnh viện đa khoa Hà Nội
Tư vấn chuyên môn: ThS.BS CKII Đỗ Đức Linh

Nhiều người chỉ nghĩ đến việc đi siêu âm vú khi đã sờ thấy u hoặc có dấu hiệu bất thường rõ ràng. Thực tế, đây là một trong những sai lầm phổ biến nhất trong việc chăm sóc sức khỏe tuyến vú. Siêu âm vú không chỉ dành cho người có triệu chứng, đây còn là công cụ tầm soát chủ động giúp phát hiện sớm những tổn thương mà tay không thể sờ thấy, khi cơ hội điều trị thành công còn rất cao.

Siêu Âm Vú: Quy Trình, Ý Nghĩa Và Lưu Ý Quan Trọng
Siêu Âm Vú: Quy Trình, Ý Nghĩa Và Lưu Ý Quan Trọng

Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ siêu âm tuyến vú là gì, khi nào cần thực hiện, quy trình ra sao và nên đến đâu để được thăm khám chính xác nhất.

Siêu âm vú là gì? Vai trò quan trọng trong chẩn đoán bệnh lý tuyến vú

Siêu âm tuyến vú là gì?

Siêu âm tuyến vú là phương pháp chẩn đoán hình ảnh sử dụng sóng âm tần số cao để tạo ra hình ảnh chi tiết về cấu trúc bên trong mô vú. Không giống như chụp X-quang hay CT scan, siêu âm không sử dụng tia bức xạ. Đây là lý do phương pháp này được xem là an toàn tuyệt đối, có thể thực hiện nhiều lần mà không gây hại cho cơ thể – kể cả với phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú.

Tiến sĩ Kelli Ha, bác sĩ chuyên khoa X-quang vú tại Bệnh viện Houston Methodist cho biết: “Thay vì tia X, siêu âm vú sử dụng sóng âm để hình dung mô vú và không cần phải nén vú khi thực hiện xét nghiệm này.” [1]

Về nguyên lý hoạt động, đầu dò siêu âm phát ra sóng âm vào mô vú. Khi sóng âm chạm vào các cấu trúc khác nhau như: mô mỡ, mô tuyến, dịch lỏng hay khối u, chúng phản hồi lại với mức độ khác nhau. Máy tính phân tích các tín hiệu phản hồi này và chuyển thành hình ảnh thời gian thực trên màn hình. Từ đó, bác sĩ có thể quan sát cấu trúc bên trong vú một cách chi tiết và chính xác.

Siêu âm tuyến vú là gì?
Siêu âm tuyến vú là gì?

Siêu âm là cách tốt nhất để biết liệu một khối u chứa dịch (như u nang lành tính) hay là khối u rắn (như u xơ tuyến vú lành tính hoặc ung thư), điều mà chụp nhũ ảnh đôi khi không thể làm rõ [2].

Vai trò của siêu âm vú trong phát hiện nhân vú

Một trong những ứng dụng quan trọng nhất của siêu âm vú là phát hiện và đánh giá nhân vú – tức các khối hoặc vùng bất thường hình thành trong mô tuyến vú. Nhân vú có thể là u nang đơn giản, u xơ tuyến vú, u nhú nội ống hay trong một số trường hợp là ung thư vú.

Khi bác sĩ phát hiện nhân vú qua siêu âm, họ sẽ đánh giá các đặc điểm hình ảnh như hình dạng, bờ viền, kích thước, thành phần bên trong và mức độ hồi âm. Dựa trên kết quả này, tổn thương sẽ được phân loại theo hệ thống BI-RADS – thang đánh giá nguy cơ ác tính quốc tế từ mức 1 (bình thường) đến mức 6 (đã xác định ung thư).

Siêu âm vú còn giúp bác sĩ:

  • Xác định chính xác vị trí và kích thước của nhân vú để lên kế hoạch sinh thiết
  • Theo dõi sự thay đổi của khối u qua các lần tái khám
  • Hướng dẫn kim sinh thiết tiếp cận đúng vị trí tổn thương (sinh thiết dưới hướng dẫn siêu âm)
  • Đánh giá các hạch bạch huyết vùng nách – yếu tố quan trọng trong chẩn đoán giai đoạn ung thư vú

Vai trò của siêu âm tuyến vú trong tầm soát ung thư vú

Ung thư vú là một trong những loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ toàn cầu. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO, 2022), mỗi năm có hơn 2,3 triệu ca ung thư vú mới được chẩn đoán trên toàn thế giới [3]. Tại Việt Nam, ung thư vú đứng đầu trong số các loại ung thư ở nữ giới và có xu hướng trẻ hóa rõ rệt trong những năm gần đây.

Vai trò của siêu âm tuyến vú trong tầm soát ung thư vú
Vai trò của siêu âm tuyến vú trong tầm soát ung thư vú

Phát hiện sớm vẫn là chìa khóa quan trọng nhất. Khi ung thư vú được phát hiện ở giai đoạn tại chỗ (chưa di căn), tỷ lệ sống sau 5 năm có thể đạt gần 99% (American Cancer Society, 2022). Con số này giảm mạnh còn khoảng 28% nếu ung thư đã di căn xa [4]. Đây là lý do vì sao tầm soát định kỳ, trong đó siêu âm vú đóng vai trò không thể thay thế.

Siêu âm vú có chính xác không?

Đây là câu hỏi nhiều chị em đặt ra trước khi quyết định đi siêu âm. Câu trả lời là: có, và độ chính xác phụ thuộc vào nhiều yếu tố.

Siêu âm vú có độ nhạy cao trong việc phát hiện các tổn thương, đặc biệt là u nang và khối u đặc ở phụ nữ có mô vú dày. Tuy nhiên, có một số điểm cần lưu ý:

  • Siêu âm phụ thuộc nhiều vào kỹ năng người thực hiện. Bác sĩ giàu kinh nghiệm chuyên khoa vú sẽ cho kết quả chính xác và đáng tin cậy hơn
  • Siêu âm có thể bỏ sót vi vôi hóa – dấu hiệu sớm của một số loại ung thư vú. Chụp nhũ ảnh có ưu thế hơn trong trường hợp này
  • Siêu âm không thay thế hoàn toàn nhũ ảnh với phụ nữ trên 40 tuổi, mà nên được sử dụng bổ sung

Siêu âm vú có phát hiện ung thư không?

Có, siêu âm vú có thể phát hiện ung thư, nhưng không phải trong mọi trường hợp và không phải là phương pháp chẩn đoán cuối cùng.

Trên siêu âm, các tổn thương nghi ngờ ung thư thường có đặc điểm: bờ không đều hoặc có gai, hình dạng bất thường, chiều cao lớn hơn chiều rộng, vôi hóa bên trong, và tăng sinh mạch máu bất thường khi đánh giá bằng siêu âm Doppler màu. Khi phát hiện những đặc điểm này, bác sĩ sẽ phân loại tổn thương vào nhóm BI-RADS 4 hoặc 5 và chỉ định sinh thiết để xác nhận.

Điều quan trọng cần hiểu: siêu âm gợi ý, sinh thiết mới kết luận. Một tổn thương trông đáng ngờ trên siêu âm vẫn có thể là lành tính sau khi phân tích mô học. Và ngược lại, ung thư giai đoạn rất sớm đôi khi có hình ảnh siêu âm khá mờ nhạt. Đây là lý do cần tầm soát định kỳ, không phải chỉ khám một lần rồi thôi.

Khi nào cần đi khám tuyến vú?

Không phải chờ đến khi có triệu chứng mới đi khám u vú. Nhiều ung thư vú giai đoạn sớm không gây đau và không sờ thấy khối u. Dưới đây là những dấu hiệu cần đến gặp bác sĩ chuyên khoa ngay:

Khi nào cần đi khám tuyến vú?
Khi nào cần đi khám tuyến vú?

Các triệu chứng cần khám sớm:

  • Sờ thấy khối u hoặc vùng dày lên bất thường ở vú hoặc nách
  • Da vú bị lõm vào, nhăn nheo, sần sùi như vỏ cam hoặc đổi màu bất thường
  • Núm vú bị tụt vào trong, tiết dịch bất thường (đặc biệt là dịch có máu hoặc dịch một bên)
  • Đau vú kéo dài, không liên quan đến chu kỳ kinh nguyệt
  • Hạch nách sưng to hoặc cứng, không rõ nguyên nhân
  • Vú thay đổi kích thước hoặc hình dạng rõ rệt và không đối xứng

Các đối tượng cần tầm soát định kỳ ngay cả khi không có triệu chứng:

  • Phụ nữ từ 40 tuổi trở lên: Nên chụp nhũ ảnh hàng năm, kết hợp siêu âm vú khi cần
  • Phụ nữ 20-39 tuổi: Tự khám vú hàng tháng và siêu âm vú mỗi 1-2 năm
  • Phụ nữ có tiền sử gia đình mắc ung thư vú hoặc buồng trứng: Bắt đầu tầm soát sớm hơn, có thể từ tuổi 25-30
  • Phụ nữ mang đột biến gen BRCA1/BRCA2: Cần tầm soát chuyên sâu kết hợp MRI vú hàng năm
  • Phụ nữ từng có tiền sử xạ trị vùng ngực trong độ tuổi 10-30
  • Phụ nữ từng được chẩn đoán tổn thương vú không điển hình (tăng sản không điển hình, LCIS)

“Thực tế tại bệnh viện, chúng tôi tiếp nhận không ít trường hợp bệnh nhân trẻ tuổi, hoàn toàn không có triệu chứng, đến khám sức khỏe định kỳ và tình cờ phát hiện ung thư vú giai đoạn rất sớm qua siêu âm. Nếu họ đợi đến khi có dấu hiệu rõ ràng mới đến khám, câu chuyện có thể đã khác đi rất nhiều.” – Bác sĩ CKII Đỗ Đức Linh – Giám đốc Chẩn đoán hình ảnh & Can thiệp, Bệnh viện Đa Khoa Hà Nộicho biết.

Quy trình siêu âm tuyến vú

Nhiều chị em lo lắng rằng siêu âm vú sẽ đau hoặc phức tạp. Thực tế, đây là thủ thuật đơn giản, không xâm lấn, không gây khó chịu và thường hoàn thành trong khoảng 15-30 phút. Đặc biệt, với hệ thống siêu âm vú 3D Acuson S2000 tại Trung tâm Vú Hano, hình ảnh thu được có độ phân giải cao, giúp bác sĩ đánh giá tổn thương chính xác hơn. Dưới đây là quy trình chuẩn:

Quy trình siêu âm tuyến vú
Quy trình siêu âm tuyến vú

Bước 1: Chuẩn bị trước khi siêu âm

Không cần nhịn ăn hay chuẩn bị đặc biệt trước khi siêu âm vú. Bạn nên mặc trang phục dễ cởi phần trên để thuận tiện trong quá trình thăm khám. Nếu có kết quả siêu âm hoặc xét nghiệm trước đó, hãy mang theo để bác sĩ so sánh.

Thời điểm lý tưởng để thực hiện siêu âm với phụ nữ còn kinh nguyệt là từ ngày thứ 7 đến ngày thứ 14 của chu kỳ, khi mô vú ít căng và hình ảnh rõ nét hơn.

Bước 2: Khám lâm sàng

Trước khi tiến hành siêu âm, bác sĩ sẽ hỏi về tiền sử bệnh lý, tiền sử gia đình và các triệu chứng hiện tại. Sau đó, bác sĩ khám lâm sàng bằng tay để kiểm tra cả hai vú và vùng nách, nhằm phát hiện các bất thường có thể sờ thấy.

Bước 3: Tiến hành siêu âm

Bệnh nhân nằm ngửa, có thể kê một gối nhỏ dưới vai để mô vú trải đều. Bác sĩ bôi một lớp gel dẫn âm không màu, không mùi lên vùng da vú để giúp đầu dò tiếp xúc tốt và tăng chất lượng hình ảnh.

Với hệ thống siêu âm vú 3D Acuson S2000, đầu dò sẽ được di chuyển nhẹ nhàng trên bề mặt da theo nhiều hướng, đồng thời tái tạo hình ảnh mô vú theo không gian 3 chiều. Công nghệ này giúp:

  • Quan sát rõ cấu trúc tổn thương
  • Phát hiện sớm các bất thường nhỏ
  • Hỗ trợ phân biệt u lành tính và ác tính chính xác hơn

Trong suốt quá trình, bệnh nhân không cảm thấy đau, chỉ có thể cảm nhận hơi mát từ lớp gel.

Bước 4: Đọc kết quả và tư vấn

Sau khi siêu âm, bác sĩ sẽ đọc kết quả ngay và giải thích chi tiết cho bệnh nhân. Các tổn thương (nếu có) sẽ được phân loại theo hệ thống BI-RADS và ghi rõ trong phiếu kết quả. Dựa trên kết quả, bác sĩ sẽ tư vấn hướng xử trí phù hợp như: Theo dõi định kỳ; Chụp bổ sung (nhũ ảnh hoặc MRI); Hoặc chỉ định sinh thiết khi cần thiết.

Siêu âm vú ở đâu Hà Nội?

Nếu bạn đang tìm kiếm địa chỉ siêu âm vú ở đâu Hà Nội uy tín, chính xác và đội ngũ chuyên khoa giàu kinh nghiệm, Trung tâm Vú Hano – Bệnh viện Đa Khoa Hà Nội là lựa chọn đáng tin cậy.

Vì sao nên chọn Trung tâm Vú Hano?

Về trang thiết bị:

  • Hệ thống siêu âm vú 3D hiện đại: Quét đa mặt phẳng và tái tạo không gian ba chiều, giúp phát hiện các tổn thương rất nhỏ mà siêu âm 2D thông thường có thể bỏ sót
  • Hệ thống X-quang vú 3D: Cho phép quan sát từng lớp mô vú riêng biệt, đặc biệt hiệu quả trong phát hiện vi vôi hóa và tổn thương ẩn trong mô vú dày
  • Cộng hưởng từ (MRI) vú: Sử dụng từ trường và sóng radio (không tia X) để tạo hình ảnh chi tiết, giúp phát hiện sớm ung thư vú, đặc biệt ở phụ nữ nguy cơ cao, đánh giá túi ngực hoặc khi nhũ ảnh/siêu âm chưa rõ ràng.
  • Thực hiện sinh thiết lõi dưới hướng dẫn siêu âm và kỹ thuật hút u vú chân không VABB ít xâm lấn, giúp loại bỏ các khối u lành tính mà không cần mổ mở.

Về đội ngũ chuyên môn:

  • Quy tụ đội ngũ bác sĩ chuyên khoa chẩn đoán hình ảnh tuyến vú và ung bướu giàu kinh nghiệm, được dẫn dắt bởi Cố vấn chuyên môn – BS.CKII Trần Thị Hợp, giảng viên Trường Đại học Y Hà Nội và là chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực ung bướu.
  • Quy trình thăm khám khép kín: từ siêu âm, đọc kết quả đến tư vấn và can thiệp nếu cần, tất cả trong một cơ sở duy nhất
  • Phối hợp đa chuyên khoa: Chẩn đoán hình ảnh, ung bướu, nội tiết và hỗ trợ sinh sản

Về dịch vụ:

  • Có các gói khám vú từ cơ bản đến chuyên sâu phù hợp với từng nhu cầu thăm khám
  • Đặt lịch linh hoạt: dễ dàng đăng ký khám trực tuyến hoặc qua hotline
  • Tiết kiệm thời gian: không phải chờ đợi lâu, nhận kết quả ngay trong buổi khám
  • Tư vấn rõ ràng: bác sĩ giải thích kết quả chi tiết, dễ hiểu và đưa ra hướng theo dõi phù hợp

Siêu âm vú ở khoa nào tại Bệnh viện Đa Khoa Hà Nội? Tại Bệnh viện Đa khoa Hà Nội, dịch vụ siêu âm vú được thực hiện tại Trung tâm Vú Hano – đơn vị chuyên sâu về khám, chẩn đoán và tầm soát các bệnh lý tuyến vú. Khi đến đây, bạn sẽ được đội ngũ bác sĩ chuyên khoa trực tiếp thăm khám, tư vấn và hướng dẫn quy trình chi tiết, đảm bảo trải nghiệm nhanh chóng, riêng tư và chính xác.

Câu hỏi thường gặp

1. Siêu âm vú bao nhiêu tiền?

Chi phí siêu âm vú dao động từ 150.000 – 500.000 đồng/lần, tùy cơ sở y tế, trình độ bác sĩ và công nghệ máy siêu âm (2D, 3D, 4D, Doppler). Các gói tầm soát chuyên sâu hoặc công nghệ cao có thể cao hơn, khoảng 1,2 – 3 triệu đồng.

2. Nên siêu âm vú bao lâu 1 lần?

Tần suất siêu âm tuyến vú phụ thuộc vào độ tuổi và mức độ nguy cơ cá nhân:

  • Phụ nữ 20-39 tuổi, không có yếu tố nguy cơ: Siêu âm mỗi 1-2 năm kết hợp tự khám vú hàng tháng tại nhà
  • Phụ nữ từ 40 tuổi trở lên: Chụp nhũ ảnh hàng năm là tiêu chuẩn. Siêu âm được chỉ định bổ sung khi cần thiết
  • Phụ nữ có nguy cơ cao (tiền sử gia đình, đột biến gen BRCA, tổn thương vú không điển hình): Tầm soát mỗi 6 tháng hoặc theo chỉ định riêng của bác sĩ
  • Phụ nữ đã được chẩn đoán nhân vú lành tính BI-RADS 3: Tái khám sau 6 tháng để theo dõi sự thay đổi của tổn thương

Tốt nhất, hãy hỏi bác sĩ chuyên khoa để có lịch tầm soát phù hợp với tình trạng sức khỏe cụ thể của bạn.

3. Những ai nên đi siêu âm vú?

Tất cả phụ nữ từ 20 tuổi trở lên nên siêu âm định kỳ. Đặc biệt ưu tiên với người sờ thấy khối u, có tiền sử gia đình mắc ung thư vú, đang mang thai hoặc cho con bú, và những người đã có nhân vú cần theo dõi. Nam giới cũng có thể được chỉ định trong trường hợp hiếm gặp.

===============================

Chăm sóc sức khỏe tuyến vú không nên chờ đến khi có dấu hiệu. Hãy chủ động tầm soát định kỳ – đó là cách đơn giản nhất để bảo vệ bản thân và những người thân yêu. Nếu bạn đang có thắc mắc hoặc muốn đặt lịch siêu âm vú tại Hà Nội, Trung tâm Vú Hano – Bệnh viện Đa Khoa Hà Nội luôn sẵn lòng hỗ trợ bạn. Liên hệ ngay qua hotline 1900 2345 29 / 0981 500 770 hoặc đến trực tiếp số 29 Hàn Thuyên, Hai Bà Trưng, Hà Nội để được thăm khám cùng đội ngũ bác sĩ chuyên khoa.

NGUỒN THAM KHẢO

  1. Houston Methodist. How is a breast ultrasound different from a mammogram? [Internet]. Houston: Houston Methodist; 2024 [cited 2026 Mar 31]. Available from: https://www.houstonmethodist.org/blog/articles/2024/sep/how-is-a-breast-ultrasound-different-from-a-mammogram/
  2. BreastCancer.org. What mammograms show [Internet]. 2024 [cited 2026 Mar 31]. Available from: https://www.breastcancer.org/screening-testing/mammograms/what-mammograms-show
  3. World Health Organization. Breast cancer [Internet]. Geneva: WHO; 2025 [cited 2026 Apr 2]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/breast-cancer
  4. American Cancer Society. Breast Cancer Survival Rates [Internet]. Atlanta: ACS; 2022 [cited 2026 Mar 31]. Available from: https://www.cancer.org/cancer/types/breast-cancer/understanding-a-breast-cancer-diagnosis/breast-cancer-survival-rates.html
#siêu âm vú
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Góp ý
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận