Nội Soi Dạ Dày Gây Mê Là Gì? Chi Phí, Ưu Điểm & Hạn Chế
Nội soi dạ dày gây mê là phương pháp nội soi thực quản – dạ dày – tá tràng có sử dụng thuốc an thần hoặc gây mê, giúp người bệnh giảm cảm giác buồn nôn, khó chịu và lo lắng trong quá trình thực hiện. Tuy nhiên, thuốc có thể gây tác dụng không mong muốn như hạ huyết áp hoặc suy giảm hô hấp. Vì vậy, người bệnh cần được đánh giá sức khỏe và theo dõi phù hợp; không phải trường hợp nào cũng cần gây mê.

Nhiều người trì hoãn nội soi vì sợ đau, buồn nôn, nhưng cũng băn khoăn liệu gây mê có an toàn và chi phí gồm những khoản nào. Bài viết sẽ làm rõ sự khác nhau giữa tiền mê và gây mê, ưu điểm, hạn chế, những trường hợp nên cân nhắc, quy trình thực hiện và lưu ý chăm sóc sau nội soi.
Nội soi dạ dày gây mê là gì?
Nội soi dạ dày gây mê là phương pháp nội soi thực quản – dạ dày – tá tràng bằng ống soi mềm qua đường miệng, kết hợp thuốc tiêm tĩnh mạch giúp người bệnh ngủ hoặc giảm tỉnh táo. Nội soi không gây mê được thực hiện khi người bệnh tỉnh táo, không dùng thuốc an thần.
Qua camera ở đầu ống soi, bác sĩ quan sát niêm mạc thực quản, dạ dày và tá tràng để phát hiện bất thường như viêm, loét, polyp hoặc tổn thương nghi ngờ.
Nội soi dạ dày tiền mê và gây mê khác nhau thế nào?
“Tiền mê” và “gây mê” thường mô tả các mức an thần khác nhau, nhưng cách gọi có thể không thống nhất giữa các cơ sở. Theo hướng dẫn về an thần và gây mê trong nội soi tiêu hóa của Hiệp hội Nội soi Tiêu hóa Hoa Kỳ (ASGE) năm 2018, an thần gồm bốn mức:
- An thần tối thiểu: Người bệnh tỉnh táo, đáp ứng bình thường.
- An thần vừa: Buồn ngủ nhưng vẫn đáp ứng với lời nói hoặc chạm nhẹ.
- An thần sâu: Khó đánh thức; khả năng tự thở có thể bị ảnh hưởng.
- Gây mê toàn thân: Mất ý thức; hô hấp thường cần hỗ trợ.
Thông thường, “tiền mê” chỉ an thần nhẹ hoặc vừa, còn “gây mê” thường chỉ mức sâu hơn. Người bệnh nên hỏi rõ mức an thần, loại thuốc và nhân sự theo dõi, thay vì chỉ dựa vào tên dịch vụ. Mức an thần có thể thay đổi tùy phản ứng từng người.

Nội soi dạ dày gây mê có đau không?
Người được sử dụng thuốc an thần thường ít khó chịu và ít nhớ về quá trình nội soi hơn. Tuy nhiên, không thể cam kết hoàn toàn không có cảm giác khó chịu; điều này phụ thuộc loại thuốc, liều dùng và phản ứng từng người.
Sau khi tỉnh, người bệnh vẫn có thể bị đầy hơi hoặc đau họng nhẹ.
Ưu điểm so với nội soi không gây mê
Nội soi dạ dày gây mê giúp người bệnh giảm cảm giác buồn nôn, khó chịu và lo lắng trong quá trình thực hiện. Nhờ đó, nhiều người cảm thấy thoải mái hơn và sẵn sàng nội soi lại khi cần.
Tổng quan hệ thống của McQuaid và Laine (2008) ghi nhận, người bệnh được dùng thuốc an thần thường hài lòng hơn và sẵn sàng nội soi lại hơn so với khi không dùng thuốc.
Hạn chế và rủi ro cần biết
Tuy nhiên, phương pháp này vẫn có những hạn chế:
- Có thể gặp tác dụng phụ của thuốc: Thuốc an thần có thể gây suy hô hấp, hạ huyết áp hoặc nhịp tim chậm. Vì vậy, người bệnh cần được theo dõi chặt chẽ trong suốt quá trình nội soi và hồi tỉnh.
- Cần người đưa đón: Người bệnh cần thời gian hồi tỉnh, không nên tự lái xe hoặc về nhà một mình.
- Chi phí cao hơn: Nội soi có an thần chi phí thường cao hơn so với nội soi không an thần.
- Một số đối tượng cần được đánh giá kỹ: Người có nhiều bệnh nền, đặc biệt thuộc nhóm phân loại ASA cao, có nguy cơ gặp biến cố tim phổi cao hơn. Với người cao tuổi, bác sĩ thường cân nhắc dùng liều thuốc ban đầu thấp và tăng liều từ từ.
Ngoài những rủi ro liên quan đến thuốc an thần, bản thân thủ thuật nội soi đường tiêu hóa trên cũng có thể gây biến chứng, dù tỷ lệ nhìn chung thấp. Các biến cố có thể gặp gồm rối loạn tim phổi, nhiễm trùng, thủng và chảy máu.
Có nên gây mê khi nội soi dạ dày?
Gây mê có thể được cân nhắc nếu bạn lo lắng nhiều, dễ buồn nôn hoặc cần thủ thuật kéo dài. Lựa chọn phụ thuộc vào sức khỏe và mục đích nội soi; hãy trao đổi với bác sĩ trước khi thực hiện.

Những trường hợp nên cân nhắc nội soi gây mê
Có thể cân nhắc nội soi có an thần khi người bệnh:
- Lo lắng nhiều hoặc từng trì hoãn nội soi vì sợ đưa ống soi qua họng.
- Có phản xạ họng mạnh, dễ buồn nôn hoặc từng không thể hoàn thành thủ thuật.
- Từng nội soi không gây mê nhưng khó chịu nhiều.
- Cần thủ thuật kéo dài, sinh thiết hoặc nội soi dạ dày và đại tràng trong cùng buổi.
Những yếu tố này chỉ là căn cứ trao đổi, không đồng nghĩa người bệnh chắc chắn phải gây mê.
Những trường hợp có thể nội soi không gây mê
Người có sức khỏe ổn định, tâm lý thoải mái và phối hợp tốt với bác sĩ có thể lựa chọn nội soi dạ dày không gây mê nếu chấp nhận được cảm giác vướng họng hoặc buồn nôn nhẹ. Phương pháp này giúp tránh các tác dụng phụ của thuốc an thần và thường không cần thời gian hồi tỉnh. Ngoài ra, bác sĩ có thể sử dụng thuốc tê xịt họng để giảm khó chịu trong quá trình nội soi.
Những trường hợp cần thận trọng khi gây mê
Người mắc bệnh tim mạch, bệnh phổi, ngưng thở khi ngủ, béo phì nặng hoặc có nguy cơ khó kiểm soát đường thở cần được đánh giá kỹ. Bác sĩ có thể xem xét phân loại ASA và tình trạng đường thở để lựa chọn mức an thần.
Hãy thông báo với bác sĩ nếu bạn dị ứng thuốc, từng phản ứng bất thường với thuốc mê, đang mang thai hoặc nghi ngờ mang thai. Đồng thời, cung cấp thông tin về thuốc chống đông, thuốc an thần, thuốc ngủ và thuốc điều trị bệnh nền (nếu có). Không tự ý ngừng hoặc đổi thuốc khi chưa được bác sĩ hướng dẫn.
Quy trình nội soi dạ dày gây mê
Quy trình tùy cơ sở và tình trạng người bệnh. Hãy tuân thủ hướng dẫn về nhịn ăn, uống và sử dụng thuốc.
Chuẩn bị trước nội soi
Người bệnh cần nhịn ăn, uống trước khi nội soi theo hướng dẫn của cơ sở y tế. Theo khuyến nghị của ASGE năm 2018, thời gian nhịn tối thiểu tham khảo là 2 giờ sau khi uống chất lỏng trong và 6 giờ sau bữa ăn nhẹ. Tuy nhiên, thời gian cụ thể có thể thay đổi tùy loại thực phẩm, đồ uống và tình trạng sức khỏe. Vì vậy, hãy tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, không tự áp dụng các mốc thời gian này cho mọi trường hợp.

Trước ngày nội soi, bạn nên:
- Thông báo bệnh sử: Cho bác sĩ biết bệnh nền, dị ứng và tiền sử gây mê.
- Cung cấp danh sách thuốc: Đặc biệt là thuốc chống đông, thuốc tim mạch, tiểu đường, an thần và thuốc ngủ. Không tự ngừng hoặc đổi liều.
- Sắp xếp người đưa đón: Cần có người lớn đưa về và hỗ trợ sau thủ thuật.
Các bước thực hiện nội soi dạ dày gây mê
Quy trình nội soi dạ dày gây mê thường gồm các bước:
- Đánh giá trước thủ thuật: Bác sĩ hỏi về tình trạng sức khỏe, bệnh nền, tiền sử dị ứng và các loại thuốc đang sử dụng để lựa chọn mức an thần phù hợp.
- Đặt đường truyền và theo dõi: Nhân viên y tế đặt đường truyền tĩnh mạch để sử dụng thuốc, đồng thời theo dõi các chỉ số cần thiết như độ bão hòa oxy máu (SpO2).
- Sử dụng thuốc an thần: Người bệnh nằm nghiêng theo hướng dẫn và được dùng thuốc qua đường tĩnh mạch. Thuốc giúp người bệnh buồn ngủ hoặc giảm mức độ tỉnh táo tùy phương pháp được lựa chọn.
- Tiến hành nội soi: Khi thuốc phát huy tác dụng, bác sĩ đưa ống nội soi qua miệng để quan sát thực quản, dạ dày và tá tràng. Nếu phát hiện tổn thương nghi ngờ, bác sĩ có thể lấy mẫu sinh thiết khi cần.
- Theo dõi hồi tỉnh: Sau nội soi, người bệnh được chuyển đến khu vực theo dõi để đánh giá tình trạng hồi tỉnh. Chỉ khi đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn, người bệnh mới được ra về.
BS.CKII Lê Quyết Thắng – Trưởng khoa Gây mê hồi sức, Bệnh viện Đa khoa Hà Nội chia sẻ: “Trong nội soi tiêu hóa có gây mê, chúng tôi sử dụng thuốc qua đường tĩnh mạch để giúp người bệnh ngủ nhẹ trong suốt quá trình thực hiện, từ đó hạn chế cảm giác buồn nôn và khó chịu so với nội soi thông thường. Phương pháp này cũng giúp bác sĩ tiêu hóa thuận lợi hơn khi quan sát và đánh giá tổn thương. Sau thủ thuật, người bệnh được theo dõi tại phòng hồi tỉnh cho đến khi đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn trước khi ra về.”
Theo dõi và chăm sóc sau nội soi
Sau nội soi dạ dày gây mê, người bệnh cần được theo dõi cho đến khi tỉnh táo và đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn. Theo Gloucestershire Hospitals NHS Foundation Trust, người bệnh cần có người lớn đưa về và ở cùng trong 24 giờ sau khi sử dụng thuốc an thần. Trong thời gian này, cần lưu ý:
- Không tự lái xe, đi xe đạp hoặc vận hành máy móc.
- Không nấu ăn, uống rượu hoặc sử dụng thuốc ngủ khi chưa có chỉ định.
- Tránh ký giấy tờ hoặc đưa ra các quyết định quan trọng
Sau thủ thuật, người bệnh có thể bị đầy hơi hoặc đau họng nhẹ. Những triệu chứng này thường giảm trong khoảng hai ngày. Chỉ ăn uống trở lại khi được nhân viên y tế cho phép.
Cần liên hệ cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau dữ dội ở cổ, ngực hoặc bụng, nôn ra máu, đi ngoài phân đen, sốt hoặc lú lẫn.
Nếu nhận thấy mình chưa nhịn ăn, uống đúng hướng dẫn trước nội soi, hãy thông báo ngay cho nhân viên y tế để được đánh giá trước khi thực hiện thủ thuật.
Chi phí nội soi dạ dày gây mê
Chi phí một ca nội soi dạ dày gây mê tại Việt Nam thường dao động khoảng 1.500.000 – 4.500.000 đồng, tùy cơ sở y tế, phương pháp an thần và các dịch vụ đi kèm. Đây là mức tham khảo, không phải giá cố định. Người bệnh nên liên hệ cơ sở thực hiện để xác nhận bảng giá hiện hành.

Chi phí nội soi dạ dày gây mê gồm những khoản nào?
Tổng chi phí có thể bao gồm:
- Khám và tư vấn: Đánh giá sức khỏe trước thủ thuật.
- Thực hiện nội soi: Chi phí thủ thuật và sử dụng thiết bị.
- Thuốc an thần hoặc gây mê: Có thể tính riêng cùng chi phí theo dõi, hồi tỉnh.
- Xét nghiệm HP, sinh thiết và giải phẫu bệnh: Nếu được bác sĩ chỉ định.
- Xét nghiệm trước gây mê: Tùy tình trạng sức khỏe.
Người bệnh nên hỏi rõ khoản nào đã nằm trong gói và khoản nào có thể phát sinh.
Những yếu tố ảnh hưởng đến chi phí
Mức phí nội soi dạ dày gây mê có thể thay đổi bởi các yếu tố:
- Loại thuốc và mức độ an thần: Phương pháp sử dụng thuốc, liều lượng và yêu cầu theo dõi có thể làm thay đổi chi phí.
- Hệ thống thiết bị: Cơ sở sử dụng hệ thống nội soi và công nghệ hình ảnh khác nhau có thể có mức giá dịch vụ khác nhau.
- Kỹ thuật thực hiện thêm: Sinh thiết, xét nghiệm HP hoặc can thiệp tổn thương có thể làm tăng tổng chi phí.
- Tình trạng sức khỏe: Người có bệnh nền hoặc yếu tố nguy cơ có thể cần thêm bước thăm khám, xét nghiệm và theo dõi.
- Chính sách giá của cơ sở y tế: Chi phí còn phụ thuộc vào gói dịch vụ, bảo hiểm và chương trình ưu đãi tại thời điểm thực hiện.
Nội soi dạ dày gây mê tại Trung tâm Tiêu hóa HANO
Trung tâm Tiêu hóa HANO thuộc Bệnh viện Đa khoa Hà Nội triển khai thăm khám và nội soi tiêu hóa, trong đó có nội soi dạ dày sử dụng thuốc an thần theo chỉ định.
Đội ngũ Trung tâm quy tụ các bác sĩ có trình độ chuyên môn cao, nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Tiêu hóa và nội soi tiêu hóa. Quá trình thăm khám, thực hiện thủ thuật có sự phối hợp giữa bác sĩ chuyên khoa Tiêu hóa và bác sĩ Gây mê hồi sức, nhằm đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe, lựa chọn phương pháp phù hợp và theo dõi người bệnh trong suốt quá trình thực hiện.
Trung tâm được trang bị hệ thống nội soi Olympus EVIS EXERA III CV-190 và Fujifilm VP7000. Công nghệ NBI (hình ảnh dải tần hẹp) hỗ trợ quan sát cấu trúc bề mặt niêm mạc và mạch máu, giúp bác sĩ đánh giá vùng nghi ngờ. Tùy kết quả thăm khám, người bệnh có thể được tư vấn sinh thiết hoặc xét nghiệm HP khi cần.
Để được tư vấn về chỉ định, quy trình, lịch nội soi và chi phí, bạn có thể liên hệ Trung tâm Tiêu hóa HANO – Bệnh viện Đa khoa Hà Nội qua hotline 0869 521 221 hoặc 0981 500 770.
Câu hỏi thường gặp
Nội soi dạ dày không gây mê có đau không?
Nội soi không gây mê thường gây buồn nôn, vướng họng hoặc khó chịu hơn là đau rõ rệt. Mức độ tùy phản xạ họng mỗi người. Bác sĩ có thể dùng thuốc tê xịt họng để giảm cảm giác khó chịu trong quá trình nội soi.
Nội soi dạ dày không gây mê có an toàn hơn không?
Không sử dụng thuốc an thần giúp tránh các tác dụng phụ liên quan đến thuốc như suy hô hấp hoặc hạ huyết áp. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa nội soi có an thần kém an toàn hơn. Nguy cơ biến cố phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, mức độ an thần và việc theo dõi trong quá trình thực hiện.
Sau nội soi gây mê bao lâu thì tỉnh và có thể ra về?
Thời gian hồi tỉnh phụ thuộc vào loại thuốc, liều dùng và khả năng đáp ứng của mỗi người. Người bệnh chỉ được ra về khi đã tỉnh táo, đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn và cần có người lớn ở cùng trong 24 giờ sau an thần.
Nội soi dạ dày gây mê có cần người đưa đón không?
Có. Sau an thần, người bệnh không nên tự lái xe hoặc tự về nhà. Cần có người lớn đưa về và ở cùng trong 24 giờ sau thủ thuật.
Nội soi dạ dày gây mê mất bao lâu?
Tổng thời gian tại cơ sở y tế gồm tiếp nhận, đánh giá, nội soi và theo dõi hồi tỉnh nên không có mốc cố định. Thời lượng tùy mục đích kiểm tra và việc có cần sinh thiết hay không. Bác sĩ sẽ thông báo thời gian dự kiến khi thăm khám trước nội soi.
=========================
Nội soi dạ dày gây mê giúp giảm buồn nôn và khó chịu, nhưng vẫn có nguy cơ tác dụng phụ của thuốc, cần người đưa đón và thường có chi phí cao hơn. Người hợp tác tốt có thể cân nhắc nội soi không gây mê; người lo lắng nhiều hoặc cần thủ thuật kéo dài có thể được bác sĩ tư vấn dùng thuốc. Người mắc bệnh tim mạch, bệnh phổi, ngưng thở khi ngủ hoặc nhiều bệnh nền cần được đánh giá kỹ trước thủ thuật. Hãy trao đổi với bác sĩ để lựa chọn phương pháp phù hợp.
Đặt lịch khám online tại Trung tâm Tiêu hóa HANO – Bệnh viện Đa khoa Hà Nội để được hỗ trợ nhanh nhất.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. ASGE Standards of Practice Committee. Guidelines for sedation and anesthesia in GI endoscopy. Gastrointest Endosc. 2018;87(2):327–337. doi:10.1016/j.gie.2017.07.018. Available from: https://www.asge.org/docs/default-source/education/practice_guidelines/piis0016510717321119.pdf
2. McQuaid KR, Laine L. A systematic review and meta-analysis of randomized, controlled trials of moderate sedation for routine endoscopic procedures. Gastrointest Endosc. 2008;67(6):910–923. doi:10.1016/j.gie.2007.12.046. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18440381/
3. Gloucestershire Hospitals NHS Foundation Trust. Discharge advice following a gastroscopy with sedation [patient information leaflet]. Gloucester: Gloucestershire Hospitals NHS Foundation Trust; 2026. Reference GHPI1518_03_26. Available from: https://www.gloshospitals.nhs.uk/your-visit/patient-information-leaflets/discharge-advice-following-a-gastroscopy-with-sedation/