Đa nang buồng trứng (PCOS) là một vấn đề sức khỏe phổ biến ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, có thể gây ra rối loạn kinh nguyệt, khó khăn trong việc thụ thai và những vấn đề về nội tiết. Vậy đa nang buồng trứng có thể chữa được không? Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu chi tiết về căn bệnh này, các dấu hiệu nhận biết, phương pháp điều trị hiệu quả, cũng như cách chăm sóc sức khỏe cho những người đang gặp vấn đề này.

Đa nang buồng trứng là gì?

Đa nang buồng trứng (Polycystic Ovary Syndrome – PCOS) là một rối loạn nội tiết phổ biến, chủ yếu ảnh hưởng đến phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, thường xuất hiện từ cuối tuổi dậy thì đến những năm đầu của độ tuổi 30.

Khoảng 8-13% phụ nữ trong độ tuổi sinh sản trên thế giới mắc hội chứng PCOS (1). Ước tính khoảng 10% phụ nữ trong độ tuổi sinh sản tại Việt Nam bị ảnh hưởng bởi buồng trứng đa nang, con số này đang có xu hướng gia tăng cùng với thay đổi lối sống và chế độ dinh dưỡng.

Theo ThS.BS Nguyễn Thị Thu – Chuyên gia Hỗ trợ sinh sản Trung tâm IVF Hà Nội:

“Buồng trứng đa nang là tình trạng số lượng nang trứng rất nhiều nhưng rụng trứng phóng noãn không đều, rụng trứng phóng noãn thưa hay còn gọi là rối loạn rụng trứng. Điều đó dẫn đến tình trạng vô sinh ở người phụ nữ.”

Dấu hiệu buồng trứng bị đa nang

Hội chứng đa nang buồng trứng thường biểu hiện qua các triệu chứng khá đa dạng, nhưng tùy từng người có thể có những biểu hiện riêng. Dưới đây là những dấu hiệu buồng trứng đa nang điển hình:

• Rối loạn kinh nguyệt:

Kinh nguyệt không đều, chu kỳ kinh dài trên 35 ngày hoặc không có kinh trong thời gian dài là dấu hiệu có nhiều nang trong buồng trứng điển hình. Điều này xảy ra do rối loạn rụng trứng

• Khó mang thai:

Buồng trứng bị đa nang là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây vô sinh nữ. Khoảng 70-80% phụ nữ mắc PCOS gặp khó khăn trong việc thụ thai tự nhiên, nguyên nhân chủ yếu là do rối loạn hoặc không rụng trứng. (2)

• Tăng cân khó kiểm soát:

Những người phụ nữ bị PCOS thường gặp tình trạng tăng cân nhanh, đặc biệt ở vùng bụng và rất khó giảm cân dù có ăn kiêng và tập luyện đều đặn.

• Tăng mọc lông trên cơ thể, tóc rụng nhiều:

Lông mọc nhiều hơn bình thường, đặc biệt ở vùng mặt, ngực, lưng, hoặc bụng, do cơ thể sản xuất dư thừa hormone nam (androgen). Ngược lại với lông, tóc bị rụng tóc kiểu nam giới, rụng nhiều, tóc thưa và hói ở đỉnh đầu.

• Các vấn đề về da:

Khi có nhiều nang trong buồng trứng có thể dẫn đến tình trạng mụn trứng cá kéo dài tại các vùng mặt, lưng và ngực. Ngoài ra, da có thể trở nên sẫm màu hoặc có những vùng da dày ở cổ, nách hoặc háng do kháng insulin.

 Nguyên nhân và rủi ro của đa nang buồng trứng

Hiểu rõ nguyên nhân và rủi ro của đa nang buồng trứng sẽ giúp bạn đưa ra được những quyết định kịp thời và hiệu quả.
Nguyên nhân của đa nang buồng trứng:

• Di truyền: Mẹ hoặc chị em mắc PCOS làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
• Kháng insulin: Gây tăng androgen, rối loạn rụng trứng.
• Rối loạn hormone: Testosterone cao, cản trở nang noãn phát triển.

Rủi ro của đa nang buồng trứng:

• Vô sinh: Rối loạn rụng trứng khiến việc khó thụ thai là mối lo lớn của nữ giới.
• Tiểu đường và tim mạch: Kháng insulin làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
• Sảy thai: Phụ nữ đa nang buồng trứng khi mang thai cần theo dõi sát.

Bị đa nang buồng trứng có thai được không?

Bị đa nang buồng trứng có khả năng mang thai nhưng cần hỗ trợ! Đa nang buồng trứng gây rối loạn rụng trứng, khiến 60-70% phụ nữ PCOS gặp khó khăn thụ thai tự nhiên.

• Ở giai đoạn nhẹ, thay đổi lối sống và thuốc kích rụng trứng có thể giúp mang thai.
• Tuy nhiên, với PCOS nặng, IVF là giải pháp hiệu quả, đạt tỷ lệ sinh sống 40-50% mỗi chu kỳ (SART, 2021).

Đặc biệt tại Việt Nam, tỷ lệ thành công của IVF cao hơn so với con số thống kê tại các nước trên thế giới, đạt trên 70% tại một số trung tâm uy tín, thậm chí có một số trung tâm có tỷ lệ thành công trên 80%.

Đa nang buồng trứng khi mang thai làm tăng nguy cơ sảy thai, tiểu đường thai kỳ, hoặc sinh non, nên cần theo dõi sát. Đa nang buồng trứng thử thai 2 vạch là dấu hiệu đáng mừng, nhưng hiếm xảy ra tự nhiên. Đừng lo lắng, các phương pháp hỗ trợ sinh sản như IVF đã giúp hàng ngàn phụ nữ mắc đa nang buồng trứng làm mẹ! Hãy đăng ký thăm khám và tới gặp bác sĩ để hiểu rõ tình trạng sức khoẻ và xây dựng kế hoạch thụ thai phù hợp.

Cách điều trị đa nang buồng trứng

Cách chữa đa nang buồng trứng phụ thuộc vào mục tiêu: cải thiện triệu chứng hay mang thai. Dưới đây là các phương pháp phổ biến, từ thuốc đến IVF, giúp bạn kiểm soát PCOS hiệu quả.

Thuốc điều trị đa nang buồng trứng

Thuốc là lựa chọn đầu tiên cho đa nang buồng trứng. Dưới đây là một số loại thuốc phổ biến được bác sĩ chỉ định cho bệnh nhân PCOS:

• Clomiphene kích thích rụng trứng, đạt 50% tỷ lệ mang thai trong 6 chu kỳ (ASRM, 2020).
• Metformin cải thiện kháng insulin, hỗ trợ PCOS liên quan đến tiểu đường.
• Thuốc tránh thai giúp điều hòa kinh nguyệt và giảm mụn, rậm lông.

Tuy nhiên để mà nói về vấn đề đa nang buồng trứng có chữa được không? ThS.Bs Nguyễn Duy Phương – Giám đốc Trung tâm IVF Hà Nội cho biết: “Không có loại thuốc nào có thể điều trị đa nang buồng trứng thành nang trứng bình thường cả. Đa nang gây mất kinh có thể dùng thuốc để điều hòa kinh nguyệt, trứng không rụng có thể sử dụng thuốc kích trứng,… Nhưng, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc, bất kỳ một loại thuốc nào sử dụng cần được thăm khám và chỉ định từ bác sĩ.”

Phẫu thuật đa nang buồng trứng

Phẫu thuật đa nang buồng trứng, như khoan buồng trứng nội soi (ovarian drilling), hiếm được sử dụng. Phương pháp này dùng laser hoặc nhiệt phá nang nhỏ, khôi phục rụng trứng tạm thời. Tuy nhiên, hiệu quả chỉ kéo dài 6-12 tháng, và có nguy cơ dính buồng trứng. Phẫu thuật chỉ áp dụng khi thuốc không hiệu quả, chi phí 20-50 triệu VND.

IVF thường được ưu tiên hơn do tỷ lệ thành công cao hơn. Tại Trung tâm IVF Hà Nội, tỷ lệ thành công của các ca IVF được ghi nhận lên đến 86%, với hơn 6000 em bé chào đời.

Đa nang buồng trứng có làm IVF được không?

NHẬN TƯ VẤN TỪ CHUYÊN GIA HỖ TRỢ SINH SẢN

Đa nang buồng trứng có làm IVF được không? Chắc chắn là có rồi! IVF là giải pháp hiệu quả cho PCOS nặng, khi rụng trứng không xảy ra. Quy trình bao gồm kích trứng, chọc hút trứng, thụ tinh, và chuyển phôi, đạt tỷ lệ thành công cao hơn hẳn so với thụ thai tự nhiên hay IUI.

Nếu như bạn đang gặp khó khăn trong việc mang thai tự nhiên, hãy liên hệ với các chuyên gia hỗ trợ sinh sản tại Trung tâm IVF Hà Nội để được thăm khám, tư vấn phác đồ điều trị có hiệu quả.

Chi phí điều trị đa nang buồng trứng

Chi phí điều trị đa nang buồng trứng thực tế bao nhiêu còn phụ thuộc vào phương pháp và tình trạng bệnh của mỗi người. Dưới đây là bảng chi phí tham khảo:

Hiểu được gánh nặng tài chính của các gia đình vô sinh hiếm muộn lâu năm, đặc biệt là các ca bệnh lý phức tạp, Trung tâm IVF – Bệnh viện Đa khoa Hà Nội triển khai Quỹ Hy Vọng trao tặng 2 suất IVF miễn phí mỗi tháng. Ngoài ra còn có các ưu đãi khác như voucher 5 triệu đồng, miễn phí gói xét nghiệm, miễn phí khám nam khoa, IUI chỉ từ 500k, trả góp 0%… Gọi 1900 2345 29 / 0981 500 770 để được tư vấn hoặc đăng ký nhận ưu đãi

Lối sống lành mạnh cho người bị đa nang buồng trứng

Việc chăm sóc người bị hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS) cần kết hợp giữa thay đổi lối sống, chế độ dinh dưỡng và hoạt động thể chất để kiểm soát các triệu chứng cũng như giảm nguy cơ các biến chứng liên quan.

Thực đơn cho người bị đa nang buồng trứng

Một chế độ ăn uống cân đối có thể cải thiện đáng kể tình trạng PCOS:

Thực phẩm nên ăn:

• Rau xanh và trái cây: Các loại rau như cải bó xôi, cải xoăn, bông cải xanh rất giàu chất xơ, giúp kiểm soát đường huyết.
• Cá hồi và các loại cá béo: Chứa axit béo omega-3 giúp giảm viêm và cân bằng hormone.
• Ngũ cốc nguyên cám: Yến mạch, quinoa, gạo lứt cung cấp năng lượng lâu dài và ổn định đường huyết.
• Các loại hạt và đậu: Hạt chia, hạt óc chó, hạnh nhân giàu chất béo lành mạnh và protein thực vật.

Thực phẩm nên tránh:

• Đồ ăn nhanh: Gà rán, khoai tây chiên chứa nhiều chất béo bão hòa và tinh bột tinh chế.
• Thực phẩm nhiều đường: Bánh kẹo, đồ uống có ga dễ làm tăng đường huyết đột ngột.
• Chất béo xấu: Margarine, mỡ động vật, thực phẩm chiên đi chiên lại.

Đa nang buồng trứng thử thai 2 vạch là trường hợp hiếm nhưng cũng không phải không thể xảy ra. Người phụ nữ bị đa nang buồng trứng khi mang thai cần có chế độ chăm sóc đặc biệt để bảo vệ sức khỏe của cả hai mẹ con. Một số điều cần lưu ý bao gồm: Kiểm soát đường huyết, theo dõi nguy cơ tiền sản giật, duy trì cân nặng hợp lý, bổ sung dưỡng chất và khám thai định kỳ. Thai phụ bị đa nang buồng trứng cần giữ liên lạc chặt chẽ với bác sĩ và tuân thủ các chỉ dẫn y khoa sẽ giúp mẹ bầu kiểm soát tốt tình trạng PCOS và có một thai kỳ an toàn.

Cách giảm cân cho người bị đa nang buồng trứng

Giảm cân là một phần quan trọng trong quản lý PCOS, giúp cải thiện sự nhạy cảm với insulin và khôi phục quá trình rụng trứng.

Chế độ tập luyện:

• Các bài tập như yoga, đi bộ nhanh, bơi lội, hoặc aerobic nhẹ nhàng không chỉ hỗ trợ giảm cân mà còn giảm căng thẳng.
• Tập luyện sức mạnh: Tăng cường cơ bắp giúp cải thiện tỷ lệ trao đổi chất.

Thói quen ăn uống:

• Chia nhỏ bữa ăn trong ngày để duy trì mức năng lượng ổn định.
• Ưu tiên thực phẩm giàu protein (thịt gà, cá, trứng) và chất xơ (rau củ, ngũ cốc nguyên cám) để giảm cảm giác đói.
• Uống đủ nước và tránh ăn vặt không lành mạnh.

Câu hỏi thường gặp

1. Đa nang buồng trứng có làm IVF được không?
   Có. IVF là phương pháp hiệu quả cho phụ nữ bị đa nang buồng trứng, đặc biệt khi rối loạn rụng trứng cản trở khả năng thụ thai tự nhiên.
2. Bị đa nang buồng trứng có nên uống vitamin E?
   Có. Vitamin E hỗ trợ cân bằng hormone và cải thiện chất lượng trứng, nhưng cần dùng theo hướng dẫn bác sĩ.
3. Bị đa nang buồng trứng có nên uống collagen không?
   Được. Collagen không ảnh hưởng xấu đến PCOS và còn hỗ trợ da, tóc, móng. Chọn sản phẩm phù hợp và dùng vừa phải.
4. Đa nang buồng trứng uống sữa đậu nành được không?
   Hạn chế. Đậu nành chứa phytoestrogen, có thể ảnh hưởng hormone nếu dùng nhiều. Sử dụng ở mức vừa phải là an toàn.
5. Đa nang buồng trứng uống nước dừa được không?
   Được. Nước dừa giúp bổ sung dưỡng chất và không gây hại nếu uống điều độ, tránh ảnh hưởng đến đường huyết.

Đa nang buồng trứng có thể chữa hoặc kiểm soát nếu phát hiện và điều trị kịp thời. Chị em cần chú ý đến chế độ ăn uống, tập luyện, và thăm khám định kỳ để bảo vệ sức khỏe sinh sản và tổng thể. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào, đừng ngần ngại liên hệ tổng đài 1900 234529 để được bác sĩ chuyên khoa tư vấn chi tiết.

NGUỒN THAM KHẢO

1. Measuring the global disease burden of polycystic ovary syndrome in 194 countries: Global Burden of Disease Study 2017, https://academic.oup.com/humrep/article/36/4/1108/6120666?login=false (29/11/2024)
2. The management of anovulatory infertility in women with polycystic ovary syndrome: an analysis of the evidence to support the development of global WHO guidance, https://academic.oup.com/humupd/article/22/6/687/2420598?login=false (29/11/2024)
3.  Global burden and epidemiological prediction of polycystic ovary syndrome from 1990 to 2019: A systematic analysis from the Global Burden of Disease Study 2019, https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0306991 (29/11/2024)