Thẻ: quy trình nội soi dạ dày

Nội soi dạ dày là một thủ thuật quen thuộc nhưng vẫn khiến nhiều người lo lắng vì chưa hình dung rõ quá trình thực hiện. Trước khi nội soi cần chuẩn bị những gì? Nội soi có đau không? Thực hiện trong bao lâu và sau đó bao lâu có thể ăn uống? Hiểu rõ từng bước sẽ giúp bạn chủ động chuẩn bị, giảm lo lắng và phối hợp tốt hơn với bác sĩ. Bài viết dưới đây sẽ giải thích quy trình nội soi dạ dày từ A đến Z, từ lúc chuẩn bị trước thủ thuật đến chăm sóc sau khi nội soi.

Nội soi dạ dày là gì và khi nào cần thực hiện?

Nội soi dạ dày là gì?

Nội soi dạ dày là thủ thuật sử dụng một ống soi mềm có gắn camera và đèn chiếu sáng để đưa qua đường miệng hoặc đường mũi, giúp bác sĩ quan sát trực tiếp thực quản, dạ dày và tá tràng.

Hình ảnh từ camera được hiển thị trên màn hình, giúp phát hiện những bất thường mà siêu âm hoặc xét nghiệm máu không thể quan sát trực tiếp, như viêm, loét, polyp hoặc tổn thương nghi ngờ ung thư.

Nội soi dạ dày thường được thực hiện với 2 mục đích:

• Chẩn đoán: Quan sát niêm mạc, lấy mẫu mô để xét nghiệm hoặc kiểm tra vi khuẩn H. pylori.
• Điều trị: Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể cầm máu, cắt polyp hoặc xử lý vùng hẹp ngay trong quá trình nội soi.

Khi nào cần nội soi dạ dày?

Bác sĩ có thể chỉ định nội soi khi người bệnh có các dấu hiệu hoặc tình trạng như:

• Đau vùng thượng vị kéo dài hoặc tái đi tái lại.
• Khó nuốt, nuốt đau hoặc cảm giác nghẹn.
• Buồn nôn, nôn kéo dài hoặc nôn ra máu.
• Đi ngoài phân đen hoặc có dấu hiệu xuất huyết tiêu hóa.
• Theo dõi sau điều trị loét dạ dày hoặc H. pylori.
• Có yếu tố nguy cơ ung thư dạ dày như tiền sử gia đình, nhiễm H. pylori hoặc từng có polyp dạ dày.

Một số trường hợp như rối loạn đông máu nặng, nhồi máu cơ tim gần đây hoặc suy hô hấp chưa ổn định có thể cần trì hoãn hoặc đánh giá kỹ trước khi nội soi. Bác sĩ sẽ căn cứ vào tình trạng cụ thể để quyết định thời điểm thực hiện.

Trước khi nội soi dạ dày cần chuẩn bị gì?

Nội soi dạ dày cần nhịn ăn bao lâu?

Dạ dày cần tương đối rỗng trước khi nội soi để bác sĩ quan sát rõ niêm mạc và hạn chế nguy cơ trào ngược, hít sặc.

Thông thường:

• Thức ăn đặc và sữa: Nhịn ít nhất 6-8 giờ trước nội soi.
• Nước lọc và chất lỏng trong: Có thể sử dụng đến khoảng 2 giờ trước thủ thuật, tùy hướng dẫn của cơ sở thực hiện.

Thời gian nhịn cụ thể có thể thay đổi tùy phương pháp nội soi và kế hoạch gây mê. Vì vậy, người bệnh nên tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ hoặc điều dưỡng.

Trong thời gian nhịn, không nên uống nước trái cây có cặn, nhai kẹo cao su hoặc hút thuốc.

Cần thông báo gì với bác sĩ?

Trước khi nội soi, hãy cho bác sĩ biết các thuốc đang sử dụng và bệnh lý đang mắc phải, đặc biệt:

• Thuốc chống đông, thuốc kháng tiểu cầu.
• Thuốc điều trị tiểu đường hoặc insulin.
• Thuốc bổ sung sắt.
• Tiền sử dị ứng thuốc.
• Bệnh tim mạch, rối loạn nhịp tim hoặc bệnh phổi.
• Tiền sử phẫu thuật đường tiêu hóa.
• Đang mang thai hoặc nghi ngờ mang thai.

Không tự ý ngừng thuốc, đặc biệt là thuốc chống đông hoặc thuốc điều trị bệnh mạn tính. Bác sĩ sẽ hướng dẫn cụ thể tùy từng trường hợp.

Những việc nên làm trước ngày nội soi

Để quá trình nội soi diễn ra thuận lợi, người bệnh nên:

• Đánh răng sạch trước khi đến cơ sở y tế; tháo răng giả nếu nội soi qua đường miệng.
• Mặc quần áo rộng rãi, thoải mái và hạn chế mang trang sức.
• Nếu nội soi gây mê, nên có người thân đi cùng và đưa về, không tự lái xe sau thủ thuật.
• Đọc kỹ thông tin và ký giấy đồng ý thực hiện sau khi được bác sĩ tư vấn về quy trình và các lưu ý cần thiết.

Quy trình nội soi dạ dày chi tiết gồm những bước nào?

Quy trình nội soi dạ dày thường gồm 4 bước: thăm khám trước nội soi, chuẩn bị tại phòng thủ thuật, tiến hành nội soi và theo dõi sau thủ thuật. Mỗi bước đều có vai trò đảm bảo nội soi diễn ra an toàn và giúp bác sĩ quan sát, đánh giá tổn thương chính xác.

Bước 1: Tiếp nhận hồ sơ và thăm khám trước nội soi

Sau khi đăng ký, người bệnh sẽ được bác sĩ hoặc điều dưỡng kiểm tra và đánh giá tình trạng sức khỏe trước khi nội soi. Nội dung thường gồm:

• Hỏi về triệu chứng hiện tại, tiền sử bệnh và các bệnh đang điều trị.
• Kiểm tra các loại thuốc đang sử dụng và tiền sử dị ứng.
• Đo huyết áp, nhịp tim, nồng độ oxy trong máu.
• Giải thích quy trình, phương pháp nội soi và giải đáp thắc mắc.
• Thực hiện thêm xét nghiệm nếu bác sĩ thấy cần thiết.

Đây là bước giúp bác sĩ đánh giá tình trạng sức khỏe và lựa chọn phương pháp nội soi phù hợp, chẳng hạn nội soi thông thường hay nội soi có gây mê.

BS.CKII Lê Quyết Thắng – Trưởng khoa Gây mê hồi sức, Bệnh viện Đa khoa Hà Nội chia sẻ: “Trong nội soi tiêu hóa, chúng tôi áp dụng phương pháp gây mê tĩnh mạch giúp người bệnh ngủ nhẹ trong suốt quá trình thực hiện. Sau khi tiêm thuốc, bệnh nhân nhanh chóng đi vào giấc ngủ, không còn cảm giác khó chịu hay buồn nôn như nội soi thông thường. Thủ thuật diễn ra thuận lợi và an toàn hơn. Sau khi kết thúc, bệnh nhân thường tỉnh lại sau khoảng 5-10 phút tùy cơ địa từng người. Toàn bộ quá trình giống như một giấc ngủ ngắn, không gây ảo giác và hầu như không để lại tác dụng phụ, người bệnh có thể sinh hoạt bình thường ngay sau đó.”

Bước 2: Chuẩn bị tại phòng nội soi

Tùy phương pháp được lựa chọn, người bệnh có thể nội soi khi tỉnh hoặc nội soi gây mê.

• Nội soi thông thường: Bác sĩ sử dụng thuốc gây tê tại vùng họng để giảm cảm giác khó chịu và phản xạ nôn. Người bệnh vẫn tỉnh táo trong suốt quá trình.
• Nội soi gây mê: Người bệnh được sử dụng thuốc qua đường tĩnh mạch để ngủ trong thời gian ngắn, giúp giảm lo lắng và gần như không cảm nhận khó chịu trong quá trình nội soi. Các chỉ số như nhịp tim, huyết áp và nồng độ oxy trong máu được theo dõi trong suốt thủ thuật.

Sau đó, người bệnh nằm nghiêng bên trái, được đặt dụng cụ bảo vệ miệng và gắn thiết bị theo dõi nồng độ oxy trong máu.

Bước 3: Tiến hành nội soi dạ dày

Bác sĩ đưa ống nội soi mềm qua miệng, đi qua họng, thực quản, dạ dày và xuống tá tràng. Camera ở đầu ống soi truyền hình ảnh trực tiếp lên màn hình, giúp bác sĩ quan sát các vị trí cần kiểm tra.

Trong quá trình nội soi, bác sĩ có thể bơm một lượng nhỏ khí vào dạ dày để làm căng thành dạ dày và quan sát rõ hơn. Người bệnh có thể cảm thấy hơi đầy hoặc tức bụng nhẹ.

Bác sĩ lần lượt kiểm tra:

• Thực quản: Quan sát niêm mạc và vị trí tiếp nối với dạ dày.
• Dạ dày: Kiểm tra đáy vị, thân vị, hang vị và môn vị.
• Tá tràng: Kiểm tra phần đầu và đoạn xuống của tá tràng.

Nếu phát hiện tổn thương cần kiểm tra thêm, bác sĩ có thể sinh thiết để làm xét nghiệm hoặc thực hiện test H. pylori theo chỉ định. Việc lấy mẫu mô thường không gây đau.

Thông thường, một ca nội soi chẩn đoán mất khoảng 5-15 phút. Thời gian có thể lâu hơn nếu cần lấy nhiều mẫu hoặc thực hiện thêm thủ thuật.

Bước 4: Kết thúc nội soi và theo dõi sau thủ thuật

Sau khi hoàn tất, bác sĩ rút ống soi và người bệnh được chuyển sang khu vực theo dõi.

Với nội soi thông thường, người bệnh thường được theo dõi khoảng 15-20 phút. Nếu nội soi gây mê, cần tiếp tục theo dõi cho đến khi tỉnh táo và ổn định.

Sau đó, bác sĩ sẽ thông báo kết quả sơ bộ và hướng dẫn những việc cần lưu ý. Nếu có sinh thiết, người bệnh sẽ nhận kết quả sau khi mẫu được xét nghiệm theo thời gian quy định của cơ sở y tế.

Sau nội soi dạ dày cần lưu ý gì?

Ăn uống và sinh hoạt sau nội soi

Sau nội soi, người bệnh có thể trở lại sinh hoạt bình thường nếu sức khỏe ổn định. Tuy nhiên, thời điểm ăn uống trở lại phụ thuộc vào phương pháp nội soi.

• Sau nội soi gây tê họng: Chờ cảm giác tê hết hoàn toàn rồi mới uống nước và ăn. Có thể bắt đầu với nước lọc, sau đó dùng thức ăn mềm như cháo, súp.
• Sau nội soi gây mê: Chỉ ăn uống khi đã tỉnh táo hoàn toàn và được nhân viên y tế xác nhận có thể ăn uống trở lại.
• Trong ngày đầu, nên ưu tiên thức ăn mềm, dễ tiêu; hạn chế đồ cay nóng và rượu bia.

Một số người có thể bị đầy hơi, ợ hơi hoặc hơi rát họng sau nội soi. Đây thường là những biểu hiện nhẹ và có thể tự cải thiện sau vài giờ đến vài ngày.

Nếu vừa nội soi gây mê, không nên tự lái xe trong ngày vì khả năng phản xạ và phán đoán có thể chưa hồi phục hoàn toàn.

Khi nào cần liên hệ bác sĩ?

Nội soi dạ dày chẩn đoán nhìn chung ít xảy ra biến chứng. Tuy nhiên, người bệnh cần liên hệ cơ sở y tế để được kiểm tra nếu xuất hiện:

• Nôn ra máu hoặc chất nôn có máu.
• Đau bụng dữ dội hoặc đau tăng dần.
• Đi ngoài phân đen hoặc có máu.
• Sốt cao, ớn lạnh.
• Khó nuốt hoặc đau ngực dữ dội.

Những dấu hiệu này không nhất thiết đồng nghĩa với biến chứng, nhưng không nên chủ quan hoặc tự theo dõi kéo dài tại nhà.

Từ ngày 12/08/2026 đến hết ngày 31/12/2026, Trung tâm Tiêu hóa Hano đang có chương trình ưu đãi giảm 50% cho thủ thuật nội soi tiêu hóa. Quý khách hàng vui lòng liên hệ 0869 521 221 để được tư vấn chi tiết và cập nhật ưu đãi mới nhất.

Câu hỏi thường gặp

1. Nội soi dạ dày có đau không?

Nội soi dạ dày thường không gây đau nhưng có thể gây buồn nôn, vướng họng hoặc đầy bụng. Với nội soi gây mê, người bệnh hầu như không cảm nhận khó chịu trong quá trình thực hiện.

2. Nội soi dạ dày mất bao lâu?

Một ca nội soi chẩn đoán thường kéo dài khoảng 5-15 phút. Nếu cần sinh thiết hoặc can thiệp, thời gian có thể lâu hơn. Tính cả thời gian chuẩn bị và theo dõi, người bệnh nên dành khoảng 1-2 giờ tại cơ sở y tế.

3. Nội soi dạ dày qua đường mũi và đường miệng khác nhau thế nào?

Nội soi qua đường mũi sử dụng ống soi nhỏ hơn nên thường ít gây buồn nôn và người bệnh có thể giao tiếp trong quá trình soi. Nội soi qua đường miệng phổ biến hơn và thường cho hình ảnh tốt hơn. Bác sĩ sẽ tư vấn phương pháp phù hợp dựa trên tình trạng của từng người.

4. Quy trình nội soi dạ dày gồm mấy bước?

Về cơ bản, quy trình gồm 4 bước: thăm khám trước nội soi, chuẩn bị tại phòng thủ thuật, tiến hành nội soi và theo dõi sau thủ thuật. Người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn nhịn ăn uống và khai báo đầy đủ tình trạng sức khỏe, thuốc đang sử dụng trước khi nội soi.

5. Nội soi dạ dày xong có ăn được ngay không?

Không nên ăn ngay sau nội soi. Nếu gây tê họng, cần chờ khoảng 30-60 phút, đến khi hết tê và có thể nuốt bình thường rồi mới ăn. Nếu gây mê, cần chờ tỉnh táo hoàn toàn và được nhân viên y tế xác nhận. Trong ngày đầu, nên ưu tiên thức ăn mềm, dễ tiêu và tránh đồ cay nóng, rượu bia.

====================================

Nội soi dạ dày là thủ thuật thường quy nhưng người bệnh vẫn cần chuẩn bị đúng và tuân thủ hướng dẫn trước, trong và sau khi nội soi. Nắm rõ quy trình sẽ giúp giảm lo lắng và phối hợp tốt hơn với bác sĩ.

Nếu có nhu cầu nội soi dạ dày hoặc đang gặp các triệu chứng tiêu hóa, người bệnh có thể liên hệ  0869 521 221 hoặc 0981 500 770 Trung tâm Tiêu hóa Hano – Bệnh viện Đa khoa Hà Nội để được tư vấn và đặt lịch.